Chương 25: Đi tìm bút mực

Khương Nam còn chưa đi xa khỏi quầy, đã nghe tiểu nhị phía sau lẩm bẩm đủ lớn để người khác nghe thấy: “Ngần này tuổi rồi, còn dắt theo đứa trẻ mới hai tuổi mà cũng đòi mua bút mực. Biết chữ không? Biết cầm bút thế nào không? Đồ trong tiệm có rẻ đâu, mua về dùng chẳng ra gì thì đúng là phí của.”

Khương Nam nghe rõ từng chữ nhưng không quay lại.

Dây dưa với loại người chỉ nhìn quần áo đã vội đánh giá người khác chẳng ích gì.

Ra khỏi Thượng Văn Các, Khương Nam hít sâu một hơi, cố nén cơn bực trong lòng xuống.

Trường Sinh ngẩng đầu nhìn nàng: “Nãi nãi, chúng ta đi thôi.”

Thằng bé còn nhỏ, chưa hiểu hết lời tiểu nhị, nhưng vẫn nhận ra người kia không có ý tốt, lại khiến nãi nãi không vui.

“Không sao. Nhà này không mua thì sang nhà khác. Đã mua đồ thì cứ xem thêm vài chỗ, biết đâu lại gặp nơi vừa rẻ vừa hợp hơn.”

Khê Thư Trai nằm gần cuối con phố, cách Thượng Văn Các một đoạn không ngắn. Hai bà cháu đi thêm hồi lâu mới nhìn thấy biển hiệu.

Khê Thư Trai không rộng, cũng chẳng bề thế bằng Thượng Văn Các, nhưng cửa tiệm sạch sẽ, gọn gàng, bên trong lại yên tĩnh. Vừa bước vào đã khiến người ta dễ chịu hơn hẳn.

Khương Nam dắt Trường Sinh tới quầy.

Người trông tiệm là một lão chưởng quỹ tóc đã điểm bạc, trên người mặc chiếc trường bào xanh cũ. Lúc ấy ông đang cầm khăn chậm rãi lau một món đồ. Đến gần, Khương Nam mới nhìn rõ đó là một chiếc nghiên mực.

Nghe tiếng bước chân, lão chưởng quỹ đặt nghiên xuống, chủ động hỏi: “Phu nhân muốn xem thứ gì? Chỗ chúng ta có bút, mực, giấy, nghiên; sách vỡ lòng cũng có.”

Giọng ông ôn hòa, không hề có vẻ dò xét khiến người khác khó chịu.

Một phụ nhân ngoài năm mươi dẫn theo đứa cháu nhỏ tới hiệu sách, trông chẳng khác nào người muốn sắm ít đồ nhập môn cho trẻ. Lão chưởng quỹ vì thế chỉ coi nàng như một vị khách bình thường.

“Ta muốn xem bút với mực trước.”

Nhìn cách ăn mặc của nàng, lão chưởng quỹ đoán khách chỉ muốn mua loại vừa túi tiền nên chủ động giới thiệu những món rẻ hơn.

Nàng cân nhắc một lúc rồi nói: “Ta đi xem thêm vài chỗ.”

Lão chưởng quỹ không hề đổi sắc mặt, chỉ gật đầu để nàng tự nhiên rời đi.

Nhìn bóng hai bà cháu đi khuất, lão chưởng quỹ đoán nàng đang tính cho đứa nhỏ học chữ. Bây giờ chưa mua cũng chẳng sao; đứa trẻ còn nhỏ, sau này lớn thêm, đến lúc cần bút mực thì thế nào cũng quay lại.

Rời Khê Thư Trai, Khương Nam vẫn chưa muốn bỏ cuộc.

Đã mất ba văn tiền xe lên trấn, đi một vòng rồi về tay không thì phí quá.

Nàng dắt Trường Sinh đi thêm mấy con phố, cuối cùng ở một góc khá khuất mới phát hiện một sạp nhỏ bán bút mực cũ.

Bút lông trên sạp trông không khác loại rẻ nhất trong hiệu sách là bao. Mực thì phần lớn là đồ cũ thu lại, thỏi to thỏi nhỏ lẫn lộn, có thỏi đã dùng mất gần nửa. Bên cạnh chất mấy xấp giấy gai chưa xén, vừa thô vừa ngả vàng.

Khương Nam lựa hồi lâu rồi chọn ba món rẻ nhất: một cây bút lông, một thỏi mực đã dùng gần quá nửa lại còn lẫn nhiều tạp chất, cùng một xấp giấy gai thô.

“Ông chủ, ba thứ này bao nhiêu?”

Chủ sạp ngẩng lên nhìn: “Bút năm văn, mực mười hai văn, xấp giấy tính ba văn. Tổng cộng hai mươi văn.”

Hai mươi văn mà đủ cả bút, mực lẫn giấy, đã rẻ hơn trong hiệu sách quá nhiều.

Rẻ thì rẻ, Khương Nam vẫn theo thói quen trả thêm một câu: “Thỏi mực này dùng gần quá nửa rồi, bớt thêm chút được không?”

Chủ sạp nghe vậy lập tức kêu lên: “Ta nói vị phu nhân này, ba món ngươi chọn đã là rẻ nhất trên sạp rồi. Ngươi thử quay lại hiệu sách xem, hai mươi văn ở đó cùng lắm mua được một cây bút bình thường. Ở chỗ ta, bút, mực, giấy đều đủ cả.”

Thấy Khương Nam vẫn chưa quyết, hắn bĩu môi, rút thêm hai tờ giấy đặt sang một bên: “Thế này đi, cho thêm ngươi hai tờ. Tất cả vẫn hai mươi văn. Nếu còn bớt nữa thì ta thật sự không bán nổi.”

Khương Nam cuối cùng móc tiền.

Chủ sạp nhận tiền, tự nhủ thôi thì bán lấy may, coi như mở hàng.

Có được thứ mình cần, Khương Nam cẩn thận bọc bút mực giấy lại rồi mới dẫn Trường Sinh rời trấn.

Bôn ba cả buổi sáng, cuối cùng cũng mua đủ những thứ cần thiết. Khương Nam gói chúng lại cẩn thận rồi dẫn Trường Sinh về thôn. Quãng đường hơn mười dặm dường như cũng không còn xa như lúc đi; nắng xuyên qua kẽ lá, rơi lên bóng hai bà cháu.

Đây là điểm khởi đầu Khương Nam chuẩn bị cho con đường đọc sách của Trường Sinh.

Đọc sách vừa khó vừa tốn tiền, nhưng chữ thì học từng chữ, tiền cũng dành từng văn. Đời người vốn cũng là từ không mà có, từng chút một gây dựng nên.

Những ngày sau cứ thế nối nhau trôi qua giữa con đường làng, Nam Sơn và khoảng sân đất trước nhà.

Ban ngày Khương Nam lên núi hái dược liệu. Có lần vận may đặc biệt tốt, nàng gặp được một cây nham lan. Nàng cẩn thận đào cả cây lên, cố giữ nguyên rễ rồi mang tới tiệm thuốc, cuối cùng bán được gần hai lượng bạc.

Gom số tiền dành dụm trong hũ lại, trong tay nàng đã có chừng sáu bảy lượng.

Buổi tối, lúc người trong thôn thu nông cụ về nhà, quây quần nói chuyện, Khương Nam và Trường Sinh lại tránh ánh mắt mọi người, tranh thủ chút ánh sáng còn sót trước khi mặt trời lặn hoặc ánh trăng hắt vào nhà để học chữ, luyện viết.

Đồ dùng chẳng có gì ra hồn: một cây bút lông loại thường, thỏi mực cũ lẫn tạp chất, mấy tờ giấy gai vàng xỉn. Nghiên mực nàng còn chẳng mua, chỉ nhặt một hòn đá tương đối phẳng ở bờ sông dưới chân Nam Sơn về dùng tạm.

Tiết kiệm được văn nào hay văn ấy.

Mực mài ra nhạt màu, lông bút lại cứng. Khương Nam nhớ lại tư thế viết chữ của Khương phụ, hít sâu một hơi, tĩnh tâm rồi từng nét chép lại những gì đã học.

Ban đầu tay nàng vẫn run, nét chữ chỗ to chỗ nhỏ. Nhưng nàng có trí nhớ và khả năng hiểu của người trưởng thành, lại đã luyện trên đất suốt một thời gian dài. Đến khi có giấy, một tờ cũng được tận dụng hết mức: viết kín rồi phơi khô, sau đó lại tiếp tục dùng để luyện.

Cứ viết rồi sửa, sửa rồi viết, tay nàng dần quen bút.

Gian nhà đơn sơ ấy từ lâu không còn chỉ là chỗ che mưa che nắng. Nơi đây cũng là chỗ Khương Nam từng chút một học cách sống trong thời đại này, hiểu thêm về thế giới mà mình đang ở.

Luyện mãi rồi tay cũng bớt run. Những chữ vốn chỉ còn hình dáng mơ hồ trong ký ức dần hiện ra dưới đầu bút. Nét vẫn chưa vững, chỗ đậm chỗ nhạt còn rõ, nhưng ít nhất nàng đã có thể dùng bút lông viết ra một chữ hoàn chỉnh.

Trường Sinh còn quá nhỏ, ngón tay vẫn mềm, Khương Nam không định ép thằng bé cầm bút sớm. Việc của nó lúc này chỉ là ôm quyển Tam Tự Kinh nàng đã khâu lại, ngày ngày đọc đi đọc lại những đoạn từng học.