Chương 14

Nước trong ao lớn vào tháng mười một đã đóng băng rất cứng, nhà nào cưng chiều con cái, dùng mấy tấm ván gỗ làm cho một chiếc xe trượt băng, một đám trẻ con ghen tị không thôi, không có xe ngồi, kéo xe chạy cũng rất vui. Không có xe trượt băng, đứng trượt trên băng cũng có thể chơi cả ngày.

Thực sự không có gì để chơi, thì chơi đóng đinh, không phải là thực sự cầm đinh đi đóng khắp nơi, thực ra cũng là một trò chơi. Chia làm hai phe, oẳn tù tì, phe thắng chạy, phe thua đuổi, người bị đuổi kịp coi như bị đóng đinh, phải đứng yên ở vị trí bị đóng đinh, đợi đồng đội đến cứu, nếu tất cả đều bị đóng đinh, thì đổi phe. Vai trò hoán đổi, người đuổi đổi thành người bị đuổi, người bị đuổi đổi thành người đuổi.

Đây là trò chơi được yêu thích nhất, không phân biệt tuổi tác, cũng không phân biệt nam nữ, ai cũng thích chơi. Một số đứa trẻ lớn, đi xa nhất cũng có thể đi được hơn chục dặm. Chơi cũng hết mình.

Các cô bé chơi những trò yên tĩnh hơn một chút, ném túi cát, chơi kéo co, đều là những trò chơi kinh điển không bao giờ lỗi thời. Còn có quả mơ ăn vào mùa hè còn lại hạt sẽ được rửa sạch phơi khô, mỗi người một lần ra bao nhiêu hạt, đặt chung với nhau, ném ra, dùng ngón cái và ngón trỏ của một tay đo theo quỹ đạo của hạt mơ đã ném ra tất cả các hạt mơ, hai ngón tay rời khỏi mặt phẳng hoặc chạm vào hạt mơ coi như thua, không đo hết tất cả các hạt mơ cũng không được. Trò chơi này, gọi là hạt quả mơ.

Thành công một lần, có thể thắng được một hạt mơ, lúc lấy cũng không được chạm vào những hạt khác. Sau đó trực tiếp bắt đầu lần tiếp theo, cho đến khi thất bại, người tiếp theo bắt đầu. Một người truyền một người. Ai trước ai sau cũng do oẳn tù tì quyết định. Có lúc vận may không tốt, còn chưa bắt đầu chơi, hạt mơ đã bị người chơi trước thắng hết cũng không phải là chuyện hiếm.

Còn có đá túi cát, đá cầu. Đều là những hoạt động tốn nhiều thể lực, chơi một lúc là mồ hôi đầm đìa, vì thế, trẻ con đều rất chịu lạnh.

Ở độ tuổi của Minh Tử, chơi cái gì thực ra cũng chỉ là chơi theo.

Lúc rau đã được nhặt xong, bếp lò mới cũng đã xây xong. Vừa hay bắt đầu đun nước trần cải trắng.

Đừng xem nói đơn giản, làm lại không dễ như vậy, vẫn có chút kỹ thuật trong đó. Trần quá lâu, cải trắng sẽ chín, không thể muối được, trần quá ngắn, ruột cải trắng chưa được trần kỹ, muối một thời gian dễ bị thối, không ăn được.

Mẹ Minh Tử sức khỏe không tốt, không thể làm được việc này, việc trần cải trắng để muối dưa muối của nhà họ Quan trước nay luôn do ông nội làm, ông nội từng là đầu bếp trong thời kỳ ăn cơm tập thể, tuy chỉ là cơm tập thể đơn giản, nhưng không phải ai cũng làm được. Trước khi Anh Tử lớn, lúc mẹ Minh Tử không thể nấu cơm vào mùa đông, cơm trong nhà cũng đều do ông nội nấu.

Rau trần xong để ngoài cho nguội bớt, là có thể cho vào chum. Nén thật chặt. Cuối cùng cho nước sôi để nguội vào. Đậy nắp gỗ, trên nắp gỗ lại đè hai ba tảng đá lớn, hơn một tháng sau là có thể nấu ăn được rồi.

Đợi đến khi dưa muối muối xong, cũng là lúc đến ngày mổ heo.

Trước đây Minh Tử vẫn nghĩ, mổ heo Tết là sau ngày cúng Ông Táo, trước Tết mới làm, lần này, mới biết, phong tục mỗi nơi khác nhau, vùng thôn Cao Quan, vào tháng Chạp là mổ heo. Sau này, sau khi Minh Tử ở lại nhiều năm hơn, mới hiểu ra, sở dĩ, vào tháng Chạp là mổ heo, là để tiết kiệm một ít lương thực nuôi heo. Nuôi ít đi một tháng, có thể tiết kiệm được không ít lương thực. Người còn không đủ ăn, tiết kiệm được chút nào hay chút đó...

Dần dần, đã trở thành phong tục, bất kể có đủ ăn hay không, cứ vào tháng Chạp là mổ heo.

Vào tháng Chạp, trường học bắt đầu nghỉ đông. Chị ba, chị cả và anh cả không cần phải đội gió đến trường tiểu học cách đó hơn chục dặm nữa. Mùa đông lạnh giá, ngay cả một đôi găng tay cũng không có, chỉ quấn một chiếc khăn quàng cổ mỏng, thật là khổ sở.

Anh cả nghỉ đông không ở nhà nữa.

Trong đội sản xuất có một cái bếp lò sưởi lớn, những gia đình đông con không có chỗ ở, các chàng trai trẻ đều chạy đến ngủ trên bếp lò của đội sản xuất. Anh cả nhà họ Quan nghỉ đông cũng ôm một cái áo khoác cũ của ông nội đến ngủ chung trên bếp lò của đội. Anh Sĩ Văn đã lớn hơn, ôm cái bếp lò nhỏ chưa đầy một mét rưỡi trong phòng để ba ông cháu ngủ thật sự là quá chật chội, thế là anh cả nhà họ Quan chủ động ra ngủ chung trên bếp lò của đội. Chăn ở nhà thì tiếc không muốn mang ra bếp lò của đội dùng.